Krytyka literacka
poniedziałek, Lipiec 6th, 2009
Krytyka literacka – cóż to takiego ? Możemy powiedzieć, że jest to działalność pisarska, trochę inna od znanej nam formy pisania utworów, polegająca na celowym ocenianiu dzieł literackich, modelowaniu działalności literackiej przez wypowiedzi i dyskusje, oraz interpretacje utworów. Jej celem jest przedstawienie jak największej ilości rozbieżnych interpretacji utworu. Krytyka działa jak sieć rybacka która łapie okazy czyli utwory w celu selekcji. Początki krytyki literackiej sięgają 1811 roku. Wtedy S.K. Potocki wydal rozprawę o zasadach krytyki i o potrzebie wprowadzenia jej u nas. Wraz ze wzrostem liczebności czasopism i literatur, krytyka uzyskała masowy zasięg, choć wcale to nie musi pozostawić skazy na danej literaturze. Głównymi czynnikami krytyki są: szkic, recenzja, esej, felieton, publikowane w mediach, czasopismach, w postać książkową. Jeszcze kilkadziesiąt lat temu krytyka miała naprawdę dużo do powiedzenia a społeczeństwo się z nią liczyło i brało pod uwagę, obecnie jest na wymarciu podobnie jak czytelnictwo.
Literatura jest sztuką literacką, jest formą sztuki pisanych. Dosłownie tłumaczone słowo oznacza znajomość z literami od łacińskiego pisma „litera”. Literatura słowa może się odnosić do jakiejkolwiek formy pisemnej. Literatura umożliwia każdemu powiedzenie wszystkiego w dowolny sposób. Dla jednych jest życiową przygodą, czy sposobem poszukiwania prawdy o świecie. Poprzez literaturę określamy coś twórczego, odnosi się także do poezji, fikcji i wyobraźni. Literatura wprowadza nas w świat przeżyć. Przemawia do nas za pomocą wierszy, opowiadań, komedii, tragedii oraz dramatów. Istnieje też pewien typ literatury dla młodszych odbiorców czyli dla dzieci. Jest pisana w formie aby odpowiadała gustom tej grupie czytelników ale także powinna mieć wartość edukacyjną i wychowawczą. Oprócz tego, że w literaturze znajdziemy wiele ciekawych utworów o zagadnieniach, znajdziemy w niej różne oblicza władzy. Władza rodzicielska, władza państwowa, oraz władza sprawowana przez władcę np. króla.
Zwolennikami tej grupy powieści są także dzieci. Zanim zaczęto pisać dla dzieci, musiały się one zadowolić książkami, bajkami i baśniami pisanymi wyłącznie dla osób dorosłych. Początki literatury pisanej z myślą o dzieciach sięgają XVII wieku. Pierwszą sztuką literacką która zainspirowała i w głównej mierze była kierowana do młodszych czytelników była powieść Don Kichota. Opisywała go jako rycerza doświadczającego mnóstwa przygód często absurdalnych dla człowieka. U jego boku towarzyszy mu wierny, rozsądny i sprytny giermek Sanczo Pansa. Obecnie na rynku mamy szeroki wybór powieści pisanych dla dzieci. Powieść stała się podstawą wielu adaptacji filmowych i scenicznych. Na jej podstawie powstało wiele filmów animowanych adresowanych bezpośrednio do dzieci. Wiele powieści jest pisanych w sposób czasem trudny do zrozumienia w formie zagadkowej, dlatego wspaniałym rozwiązaniem jest pójście do teatru, gdzie w sposób przejrzysty wszystko zostanie nam pokazane.